تلسكوپ جیمز وب سیارههای سرگردان را کشف کرد که قابلیت ساخت منظومههای مینیاتوری دارند, دانشمندان با بهرهگیری از مشاهدات تلسکوپ فضایی جیمز وب در بازه زمانی اوت تا اکتبر ۲۰۲۴، هشت سیاره آزادشناور را شناسایی کردهاند. این اجرام آسمانی با جرمی معادل پنج تا ده برابر سیاره مشتری، متعلق به دسته کمجرمترین اجسامی هستند که در اثر فروپاشی ابرهای غازی عظیم — که به آنها زایشگاه ستارهای نیز میگویند — به وجود میآیند.
تفاوت سیارههای سرگردان با ستارهها و کوتولههای قهوهای این سیارههای سرگردان نتوانستهاند جرم کافی برای آغاز واکنشهای همجوشی هستهای در هسته خود گردآوری کنند و به ستارههای واقعی تبدیل شوند.
باید توجه داشت که این اجرام با کوتولههای قهوهای متفاوت هستند؛ چرا که کوتولههای قهوهای اجسام زیرستارهای با جرم بسیار بیشتر از مشتری (دهها برابر) هستند که اگرچه نمیتوانند همجوشی هستهای را آغاز کنند، اما به دلیل جرم بالا در ردهای جداگانه قرار میگیرند و به آنها ستارههای ناکام میگویند.
شواهد وجود دیسکهای پیشسیارهای اطراف سیارههای آزاد تحلیل طیفهای فروسرخ دریافت شده از این سیارهها نشان داد که شش مورد از آنها تابشی مرتبط با گرد و غبار گرم دارند.
اگرچه پیش از این نیز دیسکهای مشابهی در اطراف سیارههای سرگردان رصد شده بود، اما یافتههای جدید حاوی جزئیات بیسابقهای هستند. رشد دانههای سیلیکاتی قدم اول شکلگیری سیاره مهمترین کشف، شناسایی دانههای سیلیکاتی در حال رشد و کریستالسازی در این دیسکهاست. این دانههای ریز میتوانند به یکدیگر بچسبند، خردهسیارهها بسازند و در نهایت به اجزای سازنده سیارههای جوان تبدیل شوند.
محققان تأکید میکنند که این نخستین بار است دانههای سیلیکاتی در محیط یک جرم با جرم سیارهای رصد شدهاند. پتانسیل تشکیل منظومههای سیارهای در مقیاس کوچک الکس شولز، ستارهشناس دانشگاه سنتاندروز و از نویسندگان مطالعه، بیان کرده این پژوهشها نشان میدهند اجرامی با جرم مشابه سیارههای غولپیکر، توانایی شکلدهی به منظومههای سیارهای مینیاتوری خود را دارند.
کند.
منظور جدید از سیستمهای سیارهای این کشف دیدگاه ما را درباره تعریف سیستم سیارهای گسترش میدهد؛ گویا نیاکان ما تنها مدل منظومه شمسی را در ذهن نداشتند، بلکه طبیعت طیف وسیعی از معماریهای سیارهای را تداعی میکرده است. مقاله کامل این پژوهش برای انتشار در نشریه استرونومیکال ژورنال پذیرفته شده و در آرشیو در دسترس است.



