تلسکوپ فضایی جیمز وب که قدرتمندترین تلسکوپ فضایی ساخته شده تا به امروز شناخته میشود، در جدیدترین دستاورد خود تصاویری خیرهکننده از تولد کهکشانهای اولیه در دورهای موسوم به عصر بازیونش را ثبت کرده است.
به گزارش سرویس اخبار نجوم و هوافضا آژانس خبری تکنا، این کشف شگفتانگیز دریچهای نو به سوی درک چگونگی شکلگیری جهان هستی گشوده است؛ چرا که دانشمندان تا پیش از این اگرچه کهکشانهای باستانی را در این دوره رصد کرده بودند، اما جیمز وب برای نخستین بار لحظهی واقعی تولد این کهکشانها و شکلگیری اولین ستارگان در آنها را به تصویر کشیده است.
دکتر کاسپر هاینز، نویسنده اصلی این مطالعه و اخترفیزیکدان دانشگاه کپنهاگ، میگوید این کهکشانها همانند جزایر درخشان در دریایی از گاز خنثی و تاریک میهمانند. بدون جیمز وب، امکان رصد این کهکشانهای بسیار اولیه و فهم روند شکلگیری آنها وجود نداشت.
محققان در این مطالعه، ۱۲ کهکشان اولیه را که قدمت آنها به نزدیک ۴۰۰ تا ۶۰۰ میلیون سال پس از انفجار بزرگ میرسد، مورد بررسی قرار دادند. در آن زمان جهان تنها ۳ درصد از سن فعلی خود را داشت و در ابرهای متراکم گاز هیدروژن خنثی غرق شده بود.
هدف اصلی این پژوهش، یافتن کهکشانهایی بود که در آنها تابش الکترومغناطیسی توسط ابرهای گاز جذب میشود. این پدیده نشاندهنده آن است که این کهکشانها به طور فعال در حال تبدیل گاز هیدروژن به ستارگان تازه هستند. بررسی طیف کهکشانهای باستانی شواهدی از جذب نور توسط مقادیر زیادی گاز هیدروژن خنثی در سه کهکشان آشکار کرد.
دکتر داراچ واتسون، همکار نویسنده مطالعه، بیان میکند این یافته نشان میدهد که ما شاهد تجمع گاز هیدروژن خنثی برای راهاندازی کهکشانها هستیم. این گاز سرد شده، متراکم میشود و ستارگان جدیدی را به وجود میآورد.

راهاندازی ستارگان اولیه نقشی بنیادین در گذار جهان از عصر تاریکی کیهانی به عصر بازیونش ایفا کرد. با ظهور ستارگان و کهکشانها از ابرهای گاز متراکم، تابش آنها گاز اطراف را یونیزه کرد و به تدریج فضای کیهان را از وضعیتی تاریک و مات به وضعیتی شفاف و قابل رویت تبدیل نمود. اگرچه جیمز وب پیش از این نیز کهکشانهای باستانی را از این دوره رصد کرده بود، اما به گفته دکتر هاینز، این نخستین بار است که اخترشناسان ناظر تولد واقعی آنها و در نتیجه، ساخت اولین سامانههای ستارهای در جهان بودهاند. تایید این یافتهها با مشاهدات آتی میتواند به درک عمیقتر ماهیت ابرهای گازی که زمانی جهان را پنهان میکردند و چگونگی پیدایش اولین کهکشانها یاری رساند. این کشف بینظیر گامی بلند در جهت فهم تاریخچه کیهان و راز آفرینش هستی محسوب میشود.



